Historia grobów żołnierskich

Historia grobów Żołnierskich z 1939r w Suchowoli.

W czasie walk i po bitwie pogrzebano żołnierzy – tam gdzie poginęli. Rannych odwieziono do Zamościa ze szpitala polowego , który znajdował się w szkole w Suchowoli. Niemcy nakazali ekshumacje zwłok żołnierzy i przewiezienie ich na cmentarz w Suchowoli. Ekshumowano je w lutym 1941r. w ekshumacji brali udział:

·         Wójt gminy z Potoczka – Stanisław Fusiarz,

·         Sołtys z Suchowoli – Andrzej Zuszman,

a także ludzie wyznaczeni do odkopywania, oraz miejscowa nauczycielka Jadwiga Grzybowska i jej siostra Izabela, które poszukiwały przy zwłokach dokumentów, na podstawie których ustalano nazwiska wielu osób.

Ceremonii Liturgicznych i pogrzebowych dokonał

Ks. Czesław Szydłowski – miejscowy proboszcz i Stanisław Franecki – organista.

Hrabina – Maria Łoś – właścicielka majątków : Adamów i Bondyrz z fabryką mebli: dała trumny zrobione w fabryce mebli w Bondyrzu.

Dla wszystkich żołnierzy, oraz drzewo dębowe na krzyże, które zrobili :

·         Antoni Koniec,

·         Bronisław Wasiura,

z ulicy w Suchowoli.

Na krzyżach umieszczono blaszane tabliczki z nazwiskami żołnierzy, lub z napisamy „nieznany”, jeżeli nie ustalono ich nazwiska. Po 1945 roku wyrzucano krzyże na polecenie władz gminnych i zrobiono cementowe poduszki, zniszczono również tabliczki z nazwiskami. Następnie w 1957 roku do tych poduszek dostawione cementowe krzyże Grunwaldu, ogrodzono groby metalowymi słupkami i obciągnięto łańcuchem.

Następnie postawiono pomnik z piaskowca Orła zrywającego pęta z niesłusznym napisem.

„Poległym żołnierzom w walce z Hitlerowskim okupantem w latach 1939-1944 cześć ich pamięci”, ponieważ tu leżą żołnierze , którzy zginęli w 1939 r.

W 30-stą rocznicę bitwy o Suchowolę na kościele umieszczono tabliczkę pamiątkową ku czci poległym rzez współkolegów z Ciechanowa.

Grobami opiekowały się szkoły z gminy Suchowola, koło gospodyń, harcerze i znowu szkoła w Suchowoli najczęściej pani Draganowa z Suchowoli.

W roku 1983 z ofiar wiernych staraniem Ks. Edwarda Kaszaka bez pomocy władz postawiono nowe metalowe krzyże z historycznymi orłami w koronach z 1939r., tablice pamiątkową z mosiądzu z napisem

„Żołnierzom poległym w obronie ojczyzny w roku 1939 wdzięczni rodacy”

oraz kaplicę cmentarną  ku uczczeniu poległych żołnierzy na terenie parafii Suchowola Zamojska.

Kaplica została poświęcona w 44-tą rocznicę bitwy o Suchowolę przez Ks.Bp.Ord. Lubelskiego Dr Bolesława Pylatka.

Dn. 25.IX.1983r. po mszy św. Przy licznym udziale wiernych i kombatantów z 1939r.

 

Ks. Edward Kaszak

PLG_CONTENT_ITPSOCIALBUTTONS_SUBMITPLG_CONTENT_ITPSOCIALBUTTONS_SUBMITPLG_CONTENT_ITPSOCIALBUTTONS_SUBMIT